" "

PERAKENDE REHBERİ

Topyekun Türkiye demek kolay, önce bezirganlığı bırak.

17.10.2018

Yücel Muhtar KAZAZ

Topyekun Türkiye demek kolay, önce bezirganlığı bırak.

Aslında sonları gibi gördükleri olay kurtuluşları olacak haberleri yok.

İş adamlarının tabiri caiz ise şu anda elleri yüreğinde, asgari ücret ya enflasyon oranında artarsa ne olacak? Düz mantıkla haklı da olabilirler. Zira maliyetleri karşılayamaz durumda olan küçük ölçekli işletmeler ilave bir yükü kaldıramaz gibi görülüyor.

Oysa ki, şu anda ülkenin duran veya durmaya yakın çarklarını işletemek asgari ücret artışla ile mümkündür. En azından dişlilerin yağlanarak gürültülü sesler çıkarmasını bir süreliğine önleyecektir.

İşadamları diye başladığımız yazıda bir belirleme yapmadan devam edersek olay mecrasından çıkacaktır.

İş adamı tanımına uygun profillerin ülkeyi kısa zaman içerisinde terk ettiği, kalanlarında yatırımları durdurma kararı aldığını hepimiz biliyoruz.

Bunlardan daha da önemli kısmı, son 90 yılda bu kimliği elinde bulunduran (işveren) devlet bu mecrayı ilk terk edenlerin başında gelir.

Çünkü yakın zamana baktığımız da en büyük işveren devlettir.

KİT diye adlandırılan bu kurumlar piyasalardan el çektirildi. Hem de bu öyle ustalıkla yapıldı ki, Parti Tüzüğünde özelleştirmeden söz etmeyen partiler yok gibidir. İşin en can alıcı tarafı ise, bir yandan tüzüklerinde ve yemin metinlerinde Atatürk ilke ve İnkılaplarına bağlı kalacaklarına dair yemin ederken, iki cümle sonra özelleştirme projelerini sundular.

Kısacası ülkeyi kapitalizmin kurmay sınıfı ilk terk eden oldu. Ardından, aynı zamanda 90 yıldır bu halkı, bu ahaliyi sömüren, soyan Burjuvazi Ülkeyi terk etti. Önce Devlet sonra Uluslararası burjuvaziye göz diken bu sınıf da Ülkeden çekilince, şimdi Burjuvazi dediğimizde aklınıza çakı çakmak, ayna tarak satan çerçiler(1) gelir oldu.

Ama bunlar bezirgan(2) sınıfıdır.

Bu gün devlette bezirganlığa soyunmuştur. Sistem dahilinde Devlet üstlenmiş olduğu misyon;  işsizlik, piyasa dengeleri, kayakları kontrolü, gelir dağılımında ki adaletsizliğin önlenmesi, ve bunların ışığında yapacağı kalkınma planlarında bölgesel farklılıkları yatırımları ile dengelemek gibi misyondan feragat etmiştir. İşte bu noktadan sonrasında kalan bezirganlıktır.

Ülke sanayisi, tüccarı, esnafı, her yönüyle bir bezirgan tayfasının elinde kalınca, benim söyleyeceğimin çok anlamı yok gibi görülebilir.

Ancak o oportünist tayfa da şunu çok iyi bilmeli ki, artık deniz bitti. Bu halktan bir beklentileri varsa, devletin can suyu dediği krediler gibi çalışanlarına can suyu olarak verdikleri ücretleri güncellemeleri gerekmektedir.

Hem de 31 Aralık tarihini beklemeden ve hemen. Çünkü kısa ve geçici bir tedbir gibi görünse de buna acil ihtiyaç vardır. Birçok işyeri duran ticaretleri karşısında 31 Aralık tarihini görme olasılığı gerçekten çok düşük.

Mağazalar zinciri olan bir dostum, “bu işlerin sonu nasıl olacak” dediğinde, biraz da mizahi bir dil kullanarak, Ata Demirel gibi “senden ötürü” dedim.

“Sen de 250 çalışan var ve en az iki yüz çalışanın asgari ücret ya da eli yüz fazlasını alıyor. Bir hesap yap bakalım, kira, elektrik su, gibi sabit giderlerini ödeyen bir çalışanın, senden alışveriş yapacak ne kadar parası kalacak, sen bu parayı vermezsen kimden bulacak da senden alışveriş yapacak” dedim.

“Bir benle olur mu” demesi bile yanlışı gördüğünün delilidir bence, “evet bir senle de olur, çünkü çalışanlarınla sadık müşteri ilişkisi kuramayan bir firma diğer insanlara yetişebilme ihtimali ne kadar mümkündür, bunu düşünmek lazım” dedim.

Bu hafta hizmet verdiğim iki firma 31 Aralık tarihini beklemeden ücretleri değerlendirmeye alarak yeni ücretleri tebliğ etti. İnanın sadece tebliğ edilmesi dahi, işyerine huzur, insanlara güven getirdi.

Hani Topyekûn Türkiye diyorsunuz ya, hadi.

Kalın sağlıcakla.

 

Yücel Muhtar KAZAZ

17.10.2018

  1. Çerçi, sırtında ya da bir el arabasında taşıdığı ya da bir hayvana yüklediği ufak tefek tuhafiye eşyasını, incik boncuğu köy köy, mahalle mahalle, pazar pazar dolaşarak satan gezici esnaf.
  2. Bezirgan, alışverişte yalnızca kısa vadeli dahi olsa aşırı kâr amacı güden kimse.

 

Perakende ile ilgili en güncel makaleleri KAPAZAR 'dan takip edebilirsiniz.

BÜLTEN ABONELİĞİ